Ga naar inhoud

6. Vergelijking: kernenergie

Dit is de eerlijke vergelijking die in officiële NL-publicaties systematisch ontbreekt. We doen hem hier neutraal.

6.1 Kerngegevens nieuwe Nederlandse kerncentrales

Section titled “6.1 Kerngegevens nieuwe Nederlandse kerncentrales”
ParameterWaardeBron
Geplande capaciteit2× 1,0-1,6 GW = 2-3,2 GWKGG, mei 2025
Initieel begroot CAPEX€20-30 mldKGG, mei 2025
Wetenschappelijke schatting (incl. overrun)€26-41 mldOnafhankelijk onderzoek 2024
Gemiddelde EU bouwoverrunfactor 1,4-2,2Olkiluoto, Hinkley, Flamanville
Bouwtijd realistisch11-18 jaarInternationale benchmarks
Operationele exploitatie eerste centrale2039-2045Schatting onafhankelijk
Levensduur60-80 jaarBestaande technologie
Capaciteitsfactor88-92%Wereldgemiddelde
EROI75-100Peer-reviewed
Land/zee gebruik<1 km² per centralevs windparken: tienduizenden km² zee
CO₂ levenscyclus12 g/kWhVergelijkbaar met wind
Lifecycle-LCOE€70-110/MWh (zonder overruns)Met realistische overruns: €100-200/MWh
Per kW kosten€9.665 gem.Onderzoek 2024
  • Baseload: 24/7 beschikbaar, geen intermittentie
  • Klein landgebruik: 1 kerncentrale = 5.000+ km² windpark equivalent
  • Lange levensduur: 60-80 jaar (3× wind)
  • Hoge EROI: 75-100 (10-15× wind buffered)
  • Geen seizoensvariatie, geen Dunkelflaute
  • Stabiele LCOE: brandstof slechts 5-10% van kosten — geen prijsschokken
  • Bestaand net kan deels gebruikt worden — minder netuitbreiding nodig
  • Kapitaalintensief: CAPEX 5-10× wind per kW
  • Bouwtijd 11-18 jaar: te laat voor 2030 of 2035 doelen
  • Cost overruns: gemiddeld factor 1,4-2,2 in Europa
  • Politiek risico: regeringen wisselen, projecten kunnen stilliggen
  • Kennisverlies: NL heeft sinds 1986 geen kerncentrale meer gebouwd
  • Afvalprobleem: hoogradioactief afval, opslag onopgelost (COVRA tijdelijk)
  • Publieke acceptatie: matig, hoewel groeiend (van 35% in 2010 naar ~55% in 2024)
  • Faillissementsrisico bouwer: Westinghouse ging in 2017 bankroet, EDF heeft schulden

Een belangrijke beperking die veel mensen niet weten:

TenneT (2024): “Het bestaande hoogspanningsnet kan hooguit één nieuwe kerncentrale van 1,6 GW aansluiten — én alleen als het WIN-plan beperkt blijft en de toekomstige flexibele vraag overeenstemt met scenario Nationale Drijfveer.”

Met andere woorden: de huidige offshore-windplannen verdrukken de aansluitcapaciteit voor kernenergie. Dit is een van de meest treffende voorbeelden van hoe de keuze voor wind-eerst andere opties uitsluit in plaats van aanvult.

Kernenergie is niet de magische oplossing — Nederland heeft geen recente bouwervaring, kostenoverschrijdingen zijn gangbaar, en de bouwtijd is dubbel die van wind. Maar:

  • Per geleverde MWh over de levensduur is kernenergie waarschijnlijk goedkoper dan wind (rekenend met systeem-LCOE)
  • Per landoppervlak is kernenergie 1.000× efficiënter
  • Per dood dier is kernenergie ordes kleiner
  • Per ton CO₂ is kernenergie vergelijkbaar
  • Per arbeidsplaats per MWh is kernenergie 2-3× hoger (technische werkgelegenheid)

De keuze om in 2010 níet voor Borssele 2 te kiezen heeft Nederland een paar miljard goedkope basislast-elektriciteit gekost — bouwen had in 2010 misschien €4-5 mld gekost, in 2026 kost het €20-30 mld voor dezelfde capaciteit. Dit is een les in beleidskosten.